نظرسنجی سرویس جدید کارناوال

کارناوال - راهنمای سفر

نقد و بررسی کارناوال

مشخصات کلی

نقشه و مسیریابی

کاربران

نگاه سریع

سطح هزینه:
رایگان
ساعت دسترسی:
امروز پنج‌شنبه 24 ساعته
مدت زمان پیشنهادی:
2 تا 4 ساعت
آدرس:
استان خراسان جنوبی، شهرستان طبس، روستای خرو

پارکینگ

دارد

بهترین فصل سفر

پاییز

بهترین زمان سفر

مهر و آبان

آنتن موبایل

دارد

نیاز به راهنمای آشنا با منطقه

ندارد

راهنما

ندارد

امتیاز نقد و بررسی کارناوال

4

امتیاز نقد و بررسی کاربران

4.1
0 نظر

نقد و بررسی تخصصی کارناوال

سحر بحیرائی

نویسنده ارشد کارناوال

انتشار

24 دی 1397

به روز رسانی

18 آبان 1398

معرفی /

در این مطلب با ما همراه شوید تا سری به دنیای شگفت انگیز چشمه مرتضی علی طبس بزنیم که یکی از معروف ترین جاهای دیدنی طبس محسوب می شود. این چشمه منحصر به فرد، نه تنها به خاطر وجود چشمه های آب گرم و سرد در یک بستر بلکه به خاطر وجود نازک ترین سد قوسی جهان که به آن طاق شاه عباسی هم می گویند، شهرت دارد. حال با کارناوال همراه شوید تا سری به دنیای اعجاب انگیز این چشمه بزنیم.

چرا چشمه مرتضی علی؟


  • وجود چشمه های آب گرم و سرد در یک بستر و به موازات یکدیگر در این دره یک پدیده بسیار اعجاب انگیز است که نظیرش را به این راحتی ها پیدا نخواهید کرد.
  •  بسیاری از گردشگران به خاطر خاصیت درمانی چشمه های مرتضی علی از آن بازدید می کنند.
  • در انتهای مسیر چشمه نازک ترین و بلندترین سد قوسی جهان یعنی سد قوسی عباسی قرار دارد.
  • در میان دیواره های چشمه مرتضی علی قبرهای بسیار قدیمی وجود دارد که متعلق به زرتشتیانی است که سال ها پیش در این حوالی زندگی می کرده اند.

مناسب برای


طبیعت گردان

علاقه مندان به تفریحات آبی

گروه های دوستی 

خانواده ها

نامناسب برای


سالمندان 

ناتوانان و معلولان حرکتی

خردسالان

Photo by : Mohsen Esmailzadeh| ISNA

آشنایی با چشمه مرتضی علی طبس

در 30 کیلومتری شهر طبس و 2 کیلومتری روستای خرو، میان کوه های خشن و تاب آورده از آفتاب گرم و بی امان کویر، چشمه اعجاب انگیزی با نام مرتضی علی وجود دارد که در یک سویش آب گرم می جوشد و در سوی دیگر آب خنک که جان انسان را تازه می کند. این چشمه ها مسیر زیادی را طی می کنند تا وارد فضای دره مانندی شوند که شباهت بسیار زیادی به تنگه واشی دارد. کافیست کمی در این دره قدم بزنید تا به چشمه های کوچک و بزرگی برسید که از دیواره های دره پایین می ریزند و مسیر حرکت شما را پر از آب می کنند.

ویژگی منحصربه‌فرد چشمه

این چشمه را مرتضی علی نامیده اند؛ چون آب گرم آن از چشمه ای به نام مرتضی علی تامین می شود و به خاطر وجود میزان بسیار بالای املاح و مواد معدنی، غلظت زیادی دارد و به همین دلیل تا 300 متر به موازات آب های سرد حرکت کرده و با آن ترکیب نمی شود. در سمت راست دره، چشمه های آب گرم و در سمت چپ، چشمه های آب سرد قرار دارند و به محض آن که شما پای تان را در آب بگذارید این اختلاف دما را به راحتی احساس می کنید. گاهی اختلاف دمای آب چشمه ها با هم به 10 درجه سانتی گراد هم می رسد که در نوع خود بی نظیر است. اگر پای تان را درون چشمه بگذارید گاهی خنک تان می شود و به محض آن که احساس سرما کردید می توانید پای تان را در حوضچه ای از آب گرم که دقیقا کنار حوضچه های آب سرد است بگذارید. 

زیبایی های این چشمه، حیرت انگیز است و چشم برداشتن از آن کاری دشوار؛ اما کمی سرتان را بالا بگیرید تا قبرهای زرتشتیان را در میان دیواره های دو طرف چشمه ببینید که هر کدام با تونلی به هم وصل شده اند؛ اما همه چیز به همین جا ختم نمی شود!

اوج هنرنمایی چشمه آخر داستان است که باشکوه هر چه تمام تر نازک ترین سد قوسی جهان یعنی سد عباسی را جلوی چشمان تان می آورد. این سد بسیار زیبا حرف های زیادی برای گفتن دارد که کارناوال در سفرهای بعدی مفصل تر به آن خواهد پرداخت.

چشمه مرتضی علی یا کال سردر؟

در اصل هر دو! در مسیر چشمه رودخانه ای وجود دارد که نام آن سردر است. طبسی ها به خاطر آن که آب رود وارد این شکستگی تنگه مانند می شود به آن کال سردر می گویند. همین نام گذاری باعث شده است که گاهی به این چشمه کال سردر بگویند.

در ادامه با کارناوال همراه شوید تا کمی بیشتر درباره این چشمه شگفت انگیز بدانید.

Photo by : Masa F

دیدنی ها و تفریحات چشمه مرتضی علی

در این بخش برای تان از  تفریحاتی  که در چشمه انتظارتان را می کشد، خواهیم گفت.

1- ورود به فضای شگفت انگیز دره

برای رسیدن به دره ابتدا ماشین تان را در پارکینگ پارک کرده و از پله هایی که در مسیر رسیدن به دره تعبیه شده اند، پایین بروید تا به فضای بازی برسید که آب چشمه مثل جویباری کوچک در آن جاریست. کمی که جلوتر بروید کم کم دره شروع به خودنمایی می کند و دیواره های صخره ای بلند و بلندتر می شوند. در مسیر چشمه که حرکت می کنید زیبایی های بسیار زیادی وجود دارد که آرام آرام در معرض دید شما قرار می گیرند.

در ابتدا، مسیر چشمه بسیار باز است و حوضچه های آب قابل مشاهده نیستند و فقط مسیر صاف و پهنی را می بینید که سنگ ریزه هایی کف آن را پر کرده و دیواره های آن به خاطر رسوبات آبی به صورت لایه لایه در آمده اند و پدیده جالبی به نام ماسه سنگ یا کنگلومرا (1) را شکل داده اند؛ اما هرچه جلوتر می روید دیواره های دره سخت و خشن تر شده و از میزان خزه های سبز رنگی که به آن ها چسبیده کاسته می شود. به اواسط چشمه که می رسید دهانه دره بسته تر می شود و سنگ های درشت و گاهی غول پیکر در مسیرتان قرار می گیرند که رد شدن از آن ها گاهی دشوار می شود.

2- استفاده از خواص درمانی چشمه مرتضی علی 

چشمه مرتضی علی به خاطر وجود مواد معدنی و املاح، خاصیت درمانی زیادی دارد که می توانید به صورت کاملا رایگان از این موهبت الهی استفاده کنید. نکته جالب توجه آن است که بزرگ ترین حوضچه این چشمه که در میانه های مسیر قرار دارد، به خاطر عمق زیادش به حمام مرتضی علی مشهور شده و معمولا گردشگران در آن آب تنی می کنند چون آب آن بسیار گرم است و حتی گاهی محیط آن از گرما دم می کند و ممکن است تنفس کردن دچار اختلال شود.

Behrooz Khalili
Soheil Fard

3- آب بازی در چشمه مرتضی علی

و اما بخش هیجان انگیز ماجرا همیشه به بازی و تفریحات اختصاص پیدا می کند. چشمه مرتضی علی مسیری رودخانه مانند با سنگ های بزرگ و بعضا غول پیکر است که تمام مسیر را پوشش داده اند. چشمه های کوچک و بزرگ که از میان صخره های خزه بسته در حال جوشیدن اند، صدای بسیار دل انگیزی دارند؛ البته در میان هیاهوی مسافران گرمازده و فراری از کویر که به خنکای چشمه پناه آورده اند گم می شود. در آب قدمی بزنید و کمی همدیگر را خیس کنید اما یادتان باشد که این سنگ های بزرگ به هیچ عنوان جای مناسبی برای شیرجه زدن یا شنا کردن را فراهم نمی کنند پس سعی کنید از شوخی های زیاد و یا دویدن در مسیر، آن هم بر روی سنگ هایی که خزه بسته اند و فوق العاده لیز هستند خودداری کنید.

گاهی هم می توانید خرده نانی درون حوضچه ها بریزید تا ببینید خرچنگ ها و ماهی های ریز و درشت چشمه چگونه به سمت تان می آیند تا غذای شان را بگیرند و بروند.

پاورقی


1- ته نشست های ماسه ای را که به کمک ترکیباتی نظیر کربنات کلسیم، سیلیس، اکسید آهن و دولومیت به یکدیگر چسبیده اند ماسه سنگ می گویند؛ حال هرچه دانه های این رسوبات درشت تر باشد به آن کنگلومرا گفته می شود.

Photo by : Mohsen Esmailzadeh| ISNA

4- قبرهای (خانه) گبرها

وقتی در مسیر چشمه در حال حرکت هستید بر بلندای صخره هایی که دو طرف شما را احاطه کرده اند سوراخ هایی را می بینید که با نظمی خاص درون دیواره ها ایجاد شده اند و هر کدام با تونلی به یکدیگر راه دارند.

اصلا این سوراخ ها چه هستند و چه کاربردی داشته اند؟

این سوراخ ها که به قبر یا خانه های گبر مشهورند در اصل محل دفن زرتشتیان هستند که عموما در مکان های بسیار مرتفع و دره مانند ایجاد می شده اند؛ اما عده ای دیگر بر این باورند که این حفره ها، خانه هایی بودند که با تونل به هم مرتبط می شدند. نکته جالب دیگر این است که حفره ها با نظم و فاصله خاصی از هم به صورت 2 تایی در بالا و پایین یکدیگر قرار گرفته اند و گفته می شود که حفره پایین محل ورود به خانه بوده است.

گبر واژه ای دری بوده و به معنای زرتشتی است اما بعدها این واژه معنای توهین آمیزی پیدا کرد و به افراد غیر مسلمان گفته می شد. در زبان لری نیز گبر به معنای قبر است.

Photo by : Unknown

5- بند عباسی چشمه مرتضی علی | نازک ترین سد قوسی جهان

پس از آن که حسابی خنک شدید و جان تان خسته شد به انتهای چشمه می رسید، البته منظور جایی است که آب چشمه به حداقل خود می رسد. در این جا شما با یکی دیگر از اعجاب انگیزترین آفریده های هوش و خلاقیت ایرانیان مواجه می شوید که نامش سد عباسی ست. این سد با صفت هایی نظیر بلندترین، نازک ترین و قدیمی ترین سد قوسی جهان شناخته می شود که البته بیشتر شهرت خود را به خاطر تاج نازک 1 متری اش که از سنگ ساخته شده، به دست آورده است.

پل بند عباسی حوالی 500 سال پیش به دستور شاه عباس صفوی در این منطقه ساخته شد. بر روی بخش هایی از دیواره سد کنده کاری هایی از بزها را می بینید؛ برخی معتقدند این ها نمادی از فرشتگان هستند که نگهبانی این مایع ارزشمند یعنی آب را بر عهده دارند. عده ای دیگر نیز معتقدند نمادی از درخواست آب، زایش و فزونی نعمت هستند. کنده کاری هایی که در غارها و مکان های مختلف در سراسر دنیا دیده می شود معمولا نمادی از بز هستند که شاخ های بلند و تاب خورده ای دارد. نمونه بزهای حجاری شده روی بند عباسی را می توان در شمال غرب ایران، شهر مشکین شهر، روی صخره های سیاه هم مشاهده کرد.

Photo by : Pourya Azadara

امکانات

در این منطقه هیچ گونه امکانات رفاهی وجود ندارد! به هر حال به طبیعت سفر کرده اید و نباید انتظار امکانات کافی داشته باشید.

اقامت

اطراف چشمه کوه است و کوه است و کوه! اما در روستای خرو که در 2 کیلومتری چشمه قرار گرفته و مسیر آسفالت مناسبی هم دارد اقامتگاه هایی به صورت محدود در نظر گرفته شده که می توانید برای شب‌مانی از آن ها استفاده کنید.

 

tabasenc.ir
tabasenc.ir

فصل سفر به چشمه مرتضی علی

از آن جا که این چشمه در منطقه کویری ایران قرار گرفته است شاید بهتر باشد فصول سردتر سال را برای سفر و بازدید از آن انتخاب کنید.

بهار: این فصل شاید خیلی برای بازدید از چشمه مناسب نباشد چون معمولا در این فصل چشمه ها و جویبار خیلی پر آب می شوند و به همین خاطر شاید میزان زیاد آب امکان لذت بردن از چشمه را برای شما فراهم نکند.

تابستان: تضاد خوبی بین خنکی آب چشمه و آفتاب سوزان است که بازدید از چشمه را بسیار لذت بخش می کند؛ اما شاید گرمای زیاد شما را مریض یا دچار گرمازدگی کنید، چون هر چه نباشد این چشمه در دل کویر است.

پاییز و زمستان: همیشه بهترین فصل ها برای سفر به مناطق کویری در نظر گرفته می شوند؛ اما شاید بتوان گفت بهترین فصل برای بازدید از چشمه پاییز است چون هوا در عین حال که خنک است آفتابی هم بوده و با آب تنی در چشمه خیلی سردتان نمی شود.

لوازم مورد نیاز
آب آشامیدنی
باتوم
تلفن همراه
لباس اضافه
میان وعده
کفش اضافه
کیسه زباله
دمپایی و صندل
دوربین
کرم ضد آفتاب
Photo by : Koroush Nozad Tehrani

مسیر دسترسی به چشمه مرتضی علی

آدرس: ایران، طبس، روستای خرو، چشمه مرتضی علی

اگر بخواهید از شهر طبس به چشمه بروید، باید وارد بلوار معلم شهر طبس شده و سپس وارد جاده خرو شوید؛ پس از رد کردن روستای خرو وارد جاده چشمه مرتضی علی می شوید که انتهای آن شما را به پارکینگ چشمه می رساند.

دیدنی های اطراف

تمامی فاصله ها از پارکینگ چشمه در نظر گرفته شده اند.

روستای ازمیغان | 70 کیلومتر

روستای خرو | 1.9 کیلومتر

روستای اصفهک | 71 کیلومتر

کال جنی  | 66 کیلومتر

روستای کریت | 50 کیلومتر

Sahar bahiraie | karnaval
Koroush Nozad Tehrani
tabasenc.ir

شکل گیری چشمه مرتضی علی

اولین چشمه ای که وارد دره می شود قنبر نام دارد که از ارتفاعات کوه های شتری سرچشمه می گیرد و آب آن بسیار سرد است؛ از سوی دیگر چشمه مرتضی پس از طی 6 کیلومتر به چشمه قنبر می پیوندد. گفته می شود که آب چشمه مرتضی علی به خاطر وجود فشار گسلی در منطقه گرم می شود. پس از آن که چشمه ها به هم پیوستند، 300 متر را طی کرده و به محیط تنگه رسیده و سپس خود را به چشمه جعفری می رسانند. 

چرا نام این چشمه مرتضی علی است؟

مردم محلی بر این باورند که روزی حضرت علی از این مکان عبور کرده و به فرمان خدا کوه شکافته شده و سپس این چشمه پدید آمده است تا فرشتگان از آب پاک چشمه، حضرت علی را غسل دهند برای همین هم این چشمه به حمام مرتضی علی مشهور است. این باور در بین مردم محلی رواج دارد و دلیل و مدرک منطقی برای آن وجود ندارد.

Photo by : Hooman B

دکتر ماهی های چشمه 

گاراروفا یا همان دکتر ماهی، نوعی ماهی است که به طور دقیقی سلول های مرده پوست را از سلول های زنده تشخیص می دهد و برای درمان برخی از بیماری های پوستی استفاده می شود. چشمه مرتضی علی نیز در بخش هایی که حوضچه ها دارای عمق بیشتری هستند، محل زندگی این دکتر ماهی هاست.

علت وجود تراریوم در چشمه 

همان طور که گفته شد آب های سرد از ارتفاعات و آب های گرم از دل دیواره های چشمه می جوشند. نشست آب گرم چشمه و رسوب املاح و مواد موجود در آن بر روی سنگ ها موجب به وجود آمدن تراریوم (1) و ایجاد فضایی مناسب برای رشد گل سنگ ها می شود که این اتفاق، زیبایی بیشتری به فضای چشمه بخشیده است.

پاورقی


1- در لغت به معنی باغ شیشه ای است و عبارت است از محیطی برای پرورش و نگهداری گیاهان و به بیان دیگر محیطی برای ایجاد ریزاقلیمی با رطوبت بالا برای گیاهانی که بیشتر بومی جنگل های مرطوب جنوب، مرکز آمریکا، جنوب شرقی آسیا و آفریقا هستند.

Hooman B
Masa F

دغدغه های کارناوالی

همان طور که از نام چشمه پیداست این مکان برای مردم طبس بسیار مقدس است و آن را منصوب به حضرت علی (ع) می دانند و در اصل جایی برای تفریحات مردم محلی به شمار می رود. در چند سال گذشته، در ورودی چشمه، بارها به خاطر پوشش نامناسب گردشگران بسته شده و فرصت تفریح و استفاده از این چشمه به خاطر سهل انگاری گروهی از مردم از سایر گروه ها گرفته شده است.

نکته دیگر که بسیار مهم تر است بحث احترام به مردم محلی و رعایت ارزش های آن ها و هم چنین عدم انتقال و یا مخدوش سازی فرهنگ پوششی شهرهای کوچک به ویژه روستاهاست، پس بیایید مسئولانه سفر کنیم و در کنار پاکیزه نگه داشتن محیط طبیعی که از آن استفاده می کنیم به فرهنگ مردم بومی آن منطقه نیز احترام بگذاریم.

توصیه های کارناوالی

همان طور که در بخش قبل گفتیم یکی از تفریحات چشمه آب بازی و آب تنی است، در اصل حتی اگر نخواهید هم خیس می شوید، پس توجه کنید که حتما یک دست لباس اضافه همراه خود داشته باشید که تفریحات و خوش گذرانی تان منجر به سرما خوردگی نشود.

حتما برای ورود به چشمه از صندل های ضدآب که کفی مناسبی دارند استفاده کنید چون سطح سنگ ها و بستر چشمه در برخی جاها به شدت لیز است و ممکن است سر بخورید! در فصول پر گردشگر در بخش ورودی چشمه تعدادی از مردم محلی صندل های پلاستیکی برای ورود به چشمه به شما می فروشند که می توانید آن ها را خرید کنید.

حتما قبل از ورود به تنگه، آب و خوراکی به همراه داشته باشید چون اطراف چشمه خبری از بوفه فروش تنقلات و ... نیست.

آن چه که اهمیت چشمه را برای مردم محلی بیشتر می کند این است که چشمه، آب بیشتر زمین های کشاورزی و باغات شهر کویری طبس را تامین می کند و معمولا با نهرهایی که از آن منشعب شده اند به شهر راه پیدا می کند پس به این نکته توجه کنید و آب چشمه را آلوده نکنید.

Reza Mousavi

سخن آخر 

با کارناوال همراه شدید و تنی به آب گرم و سرد چشمه مرتضی علی زدید، از میان سنگ های کوچک و بزرگ گذشتید و به سد عباسی رسیدید که شاهکاری بی نظیر است.

شما تا کنون از این چشمه شگفت انگیز بازدید کرده اید؟

نظرات خود را با ما به اشتراک بگذارید.

نتیجه نقد و بررسی کارناوال

4

بررسی شده توسط سحر بحیرائی

سطح هیجان و ماجراجویی(خوب) 4
مسیر دسترسی(عالی) 4.5
نظافت و شرایط محیط زیستی(خوب) 4
بکر و دست نخورده بودن(خوب) 3.5

نقاط قوت

  • زیبایی چشم انداز
  • چشمه های آب گرم و سرد در کنار هم
  • خاصیت درمانی چشمه

نقاط ضعف

  • عدم وجود امکانات کافی
  • عدم توجه مسئولین به پتانسیل های گردشگری منطقه

نقد و بررسی کاربران

کلیه حقوق مادی و معنوی برای کارناوال محفوظ است. استفاده از مطالب و تصاویر سایت تنها در صورت پذیرش شرایط و ضوابط کارناوال امکان پذیر است.