تنگه هایقر فیروز آباد | گرند کنیون ایران

امروز : ?

دمای کنونی : ?

بیشینه دما : ?

کمیـنه دما : ?

?

?

?

?

  • location_on استان فارس 35 کیلومتری جنوب غرب فیروزآباد
نکات ضروری
سختی مسیر : سخت
مسیر پیاده روی : دارد
نیاز به راهنمای آشنا با منطقه : نیاز دارد
مدت پیشنهادی بازدید : یک روز
بهترین فصل سفر : بهار
خطرات کلی : ارتفاع زیاد دره - جریان و سرمای آب
حیوانات وحشی خطرناک در منطقه : خدنگ های کوچک
خطر گم شدن : دارد
آنتن موبایل : ندارد
هتل : هتل های شهرستان فیروزآباد
روستا : رودبال
مسیر خاکی : دارد
زمان ممنوعیت بازدید : صبح تا بعد از ظهر
شهر مهم : فیروزآباد
مهمترین امکانات رفاهی : ندارد
شهر : فیروزآباد
نمایش همه نکات ضروری

استان فارس سال هاست که هم برای ایرانیان و هم گردشگران خارجی جالب توجه بوده است. تمدن چندین هزار ساله ی نهفته در آثار تاریخی و فرهنگی و حال هوای شاعرانه ی این استان، ترکیبی منحصر به فرد ساخته اند که هر گردشگری را با هر سلیقه ای راضی می کند. این بار اما می خواهیم از دید دیگری به فارس بنگریم. با یکی از شاهکارهای طبیعی این استان، در شهرستان فیروزآباد و دل کوه های زاگرس آشنا خواهیم شد. 

هایقر، نامی عجیب و پرمفهوم بر تنگه ای است در دل استان فارس؛ میان ارتفاعات پر صلابت زاگرس. هم اکنون این تنگه به محلی برای تفریحات آبی به خصوص در فصول گرم سال برای اهالی استان فارس و دیگر گردشگران بدل شده است. اما تاریخچه ی هایقر، چیزی بیش از این هاست. هایقر پیش از آنکه یک تنگه یا تفرجگاه باشد، میدان جنگ است؛ میدانی برای دلیران قشقایی که متجاوزان انگلیسی را به خاک و خون کشیدند. با قرار گرفتن بر فراز ارتفاعات هایقر، محال است که مات و مبهوت عظمت این جاذبه می شوید؛ گویی صدای جریان آب و آواز پرندگان شما را مدهوش می کند و به دنیایی شگفت در میان صخره های زاگرس می برد؛ گویی دیواره های تاقدیسی و لایه لایه ی زاگرس دهان باز کرده اند تا بشر را فرا بخوانند به تماشای تاریخچه ای از سرگذشت زمین...

گفتنی ها پیرامون هایقر کم نیست؛ در ادامه همسفر کارناوال شوید تا به دیدار گرند کنیون ایران برویم.

ورود به صفحه اختصاصی راهنمای سفر به فارس

تنگه هایقر فیروزآباد | Photo by : Unknown
Photo by : Unknown
تنگه هایقر فیروزآباد | Photo by : Arman Jalali
Photo by : Arman Jalali

چرا سفر به تنگه هایقر ؟


  • تنگه ی هایقر به گرند کنیون ایران معروف است. گرند کنیون تنگه ای است در کشور آمریکا، که به عنوان عظیم ترین شکاف جهان شناخته می شود و هرساله بازدید کنندگان بسیاری دارد. پس ما چرا از همتای ایرانی اش دیدن نکنیم.
  • با توجه به قرار گیری این تنگه در استان فارس که اقلیمی خشک و کویری دارد، در این دره انواع گوناگونی از پوشش گیاهی را شاهد هستیم. این پوشش گیاهی توام با آبی که در میان دره جاریست و صدای آواز پرندگان همه و همه با هم می توانند یک روز آرام و دل انگیز برایتان بسازند. 
  • حتا اگر تجهیزات و آمادگی ورود به درون تنگه را ندارید، تماشای چشم اندازی که تاقدیس های خشک زاگرس در کنار آب روان رودخانه پدید آورده اند خالی از لطف نیست.

ورود به صفحه اختصاصی معرفی گرندکنیون های ایران

آشنایی با تنگه هایقر | گرند کنیون ایران

به استان فارس، شهرستان فیروزآباد می رویم و در جهت جنوب غربی این شهرستان، 35 کیلومتر به سمت جنوب حرکت می کنیم. به محلی می رسیم که عظمتش در همان نگاه اول دیدنی است؛ در دل سنگ و صخره های پر ابهت رشته کوه های زاگرس، تنگه ای قرار دارد که همچون سرسرایی طبیعی بین دو سوی کوه فاصله انداخته است تا بستری باشد برای رودخانه ی قره آقاج، که از میانش می گذرد. این شگفتی که هایقر نام دارد، چنان با عظمت و با ابهت است که عمق دیواره هایش گاه به حدودا 450 متر می رسند. طول این دره ی شگرف، در منابع مختلف مابین 8 تا 14 کیلومتر تخمین زده شده، که با استناد به موثق ترین این منابع طول تنگه ی هایقر نزدیک به 13 کیلومتر است. 

تنگه ی هایقر هم اکنون با نام گرند کنیون ایران هم شناخته می شود؛ گرند کنیون یک ژرف‌دره در ایالت آریزونای آمریکاست و یکی از زیباترین دره های جهان به شمار می رود. ارزش این پدیده ی طبیعی از حیث علم زمینشناسی، زیبایی چشم اندازش از زوایای مختلف و همچنین تفریحات ممکن در این ناحیه، گرند کنیون را به یکی از قطب های طبیعت گردی دنیا بدل کرده اند. مردم از کشور های مختلف، و حتا ایرانیان بسیاری هر ساله با صرف هزینه های گزاف برای بازدید از گرند کنیون راهی آمریکا می شوند. افسوس که نمونه ی مشابه همین شاهکار طبیعی، در کشور خودمان آرمیده است اما به اندازه کافی مورد توجه مردم و مسئولین قرار نمی گیرد.

علت پدید آمدن تنگه هایقر در ابتدا فعل و انفعالات جغرافیایی بود و سپس جاری شدن آب رودخانه آن را تشدید کرد تا پدیده ای طبیعی شکل بگیرید که امروز به سبب عظمت و شگفتی اش با گرندکنیون آمریکا قیاس می شود. رودخانه ای که می پیچد و می تابد و از میان این تنگه ی تاریخی خودش را با نام مُند به خلیج فارس می رساند، هم اکنون عاملی است برای جذب گردشگران از نقاط مختلف به سوی هایقر.

*نکته

 و اما رفتن و لمس این همه زیبایی نیازمند امکانات و مهارت های بسیاری است؛  رسیدن به درون تنگه حدودا 2 ساعت پیاده روی نیاز دارد؛ که بدون تجهیزات لازم و راهنما کمی سخت و چالش برانگیز است. در این مورد بیشتر در ادامه توضیح خواهیم داد...

تنگه هایقر فیروزآباد | Photo by : Unknown
Photo by : Unknown

دیدنی ها و تفریحات

در کنار تماشای چشم انداز های بکر هایقر و فرو رفتن در بهت و حیرت از این خلقت، فعالیت هایی هم در هایقر رایج هستند که جذابیت این ناحیه را دو چندان می کنند. اگر مهارت کافی داشته باشید و لوازم ضروری را هم فراموش نکنید، صخره ها و دیواره های تنگه هایقر و آب زلال رودخانه ی قره آقاج زمینه ساز تفریحاتی متنوع برای شما هستند.

*خطرات بازدید از هایقر

از دانستنی های ضروری برای سفر به هایقر، اطلاع از خطرات موجود است. عقرب ها، مارها و رتیل ها ممکن است در لا به لای صخره ها پنهان شده باشند، بنابراین بدون حضور کارشناسی آگاه به سوی هایقر رهسپار نشوید.

1- کوهنوردی

همانطور که پیش تر ذکر کردیم، عبور از دیواره های زاگرس و رسیدن به تنگه ی هایقر، با داشتن راهنما و تجهیزات می تواند تا 2 ساعت  به طول بیانجامد. پس برای علاقه مندان به پیاده روی و کوهنوردی رفتن به درون دره و بیرون آمدن از آن می تواند جالب باشد.

در زمان فرود به درون دره و خروج صبر، آرامش و رعایت نکات ایمنی را فراموش نکنید.

تنگه ی هایقر فیروزآباد | Photo by : Mohammad Saleh Abbasi
Photo by : Mohammad Saleh Abbasi

2- تفریحات آبی

گروه های گردشگری با تجهیزات لازم و کافی، به همراه راهنمایان و متخصصان ورزش های آبی مانند قایق سواری و تنگه پیمایی برای انجام این قبیل تفریحات به هایقر سفر می کنند. به یاد داشته باشید که برای سفر به هایقر و انجام بازی ها و تفریحات آبی حتما با تجهیزات و راهنما و در غالب یک گروه سفر کنید.

3- آب بازی

در نوردیدن تنگه و عبور از میان آب خنک رودخانه به همراه خانواده و دوستان و بازی با آب زلال رودخانه، یا کمی نشستن و غرق شدن در طبیعت زیبای اطراف می تواند روحیه شما را به کلی عوض کند.

هنگامی از درون تنگه می گذرید تماشای این پدیده ی حیرت انگیز جغرافیایی، گوش سپردن به صدای چلچله ها و تماشای پوشش گیاهی اطراف که از لا به لای سنگ های سخت راهی به بیرون یافته اند، می تواند برای علاقه مندان جذاب باشد.

تنگه هایقر فیروزآباد | Photo by : Unknown
Photo by : Unknown
تنگه هایقر فیروزآباد | Photo by : Unknown
Photo by : Unknown

کجا بمونیم

در نزدیکی هایقر شهرها و روستاهایی قرار دارند که هر کدام جاذبه هابی ارزشمند برای به نمایش گذاشتن دارند، اقامت در یکی از آنها و به تماشا نشستن آنچه که از تاریخ و فرهنگ ایران برایتان بازگو می کنند، یا خوابیدن در چادر و استفاده از آب و هوای تازه و عاری از آلودگی، به همراه آشنایی با ایل قشقایی هرکدام به شیوه ای می توانند برایتان جالب باشند.

1- اقامت در شهر یا روستاهای اطراف

تنگه ی هایقر در 35 کیلومتری جنوب غرب شهرستان فیروز آباد واقع شده است. پس اقامتگاه های این شهرستان  برای کسانی که حاضرند این فاصله را در ازای داشتن مسکنی تمیز و راحت بپیمایند، محل مناسبی است. همچنین روستاهای که در اطراف این تنگه قرار دارد می توانید محلی را حداقل برای خوابیدن پیدا کنید. محلی های مهمان نواز قطعا نخواهند گذاشت تا به شما سخت بگذرد.

2- هم نشینی با عشایر

اگر تعدادتان بالا نباشد و در فصل مناسبی به هایقر سفر کرده باشید، می توانید شبی را کنار عشایر قشقایی بمانید و در عوض این لطف و میهمان نوازی آنها، در کاراها کمکشان کنید یا هزینه ای را پرداخت کنید. در این صورت هم شبی را کنار یکی از اقوام کهن ایرانی گذرانیده اید و هم جایی امن برای استراحت دارید.

ایل قشقایی | Photo by : Amr ir
Photo by : Amr ir
ایل قشقایی | Photo by : Somayeh Imani
Photo by : Somayeh Imani

بهترین فصل سفر

هایقر یک منطقه ی طبیعی است و قطعا در هر فصلی می توانید به آن سر بزنید. اما در اواخر زمستان و اوایل فصل بهار می توانید زیباترین مناظر این تنگه را ببینید.

بهار: بهترین فصل سفر به هایقر از نظر زیبایی پوشش گیاهی و حضور چلچله ها.

تابستان: مناسب برای تفریحات آبی، گرمای هوا ممکن است آزار دهنده باشد.

پاییز: زیبایی طبیعی ناحیه کمتر از بهار و تابستان اما آب و هوای منطقه مناسب است.

زمستان: سرمای آب می تواند برای‌تان آزار دهنده باشد.

تنگه هایقر فیروزآباد | Photo by : Unknown
Photo by : Unknown

لوازم و مهارت های ضروری

اگر خیال صخره پیمایی و رفتن به درون تنگه ی هایقر و انجام تفریحات گوناگون را دارید، رعای نکات زیر الزامی هستند.

*بدون راهنمای مسلط به این امور، اقدام به سفر نکنید.

*فرود آمدن درون هایقر به حدود 2ساعت پیاده روی و صخره نوردی با تجهیزات نیازمند است، مطمئن شوید که آمادگی جسمانی لازم برای این مسیر نسبتا سخت را دارید.

*لوازمی که در این بازدید ضرورتا مورد نیازتان قرار می گیرند، به شرح زیر هستند:

راه دسترسی

آدرس: استان فارس، کیلومتر 35 جنوب شهرستان فیروزآباد

مسیر دسترسی: از شیراز که به سمت جنوب حرکت کنیم و به سوی هایقر راهی شوید، بعد از طی 150 کیلومتر، به شهرستان فیروز آباد می رسیم. با عبور از فیروزآباد وارد جاده ی قیر-فیروز آباد می شویم. در این جاده به سمت جنوب حرکت می کنیم و پس از طی حدودا 25 کیلومتر وارد مسیر فرعی قیر-هنگام-فیروزآباد میشویم. در این جاده نیز بعد از دیدن تابلوی "تاسیسات سد هایقر" به تنگه ی زیبای هایقر می رسیم.

لطفا منتظر بمانید ....

نمایش جاذبه های گردشگری نزدیک

تابلوی سد هایقر فیروزآباد | Photo by : IranWonders
Photo by : IranWonders

تاریخچه تنگه هایقر | کارزار ایل قشقایی

جنگ جهانی اول، سرآغازی بود برای تنفر انگلیسی ها از ظلم ستیزان قشقایی. 

سربازان دلیر قشقایی، برای مقابله با انگلیسی ها، به کمک مردم تنگستان شتافتند و همین امر سبب دشمنی انگلیس ها با مردمان ایل قشقایی و بعدها، شکل گرفتن پلیس جنوب توسط آنان شد. از آن پس تنگه ی هایقر شاهدی شد بر درگیری های فراوان شیرمردان اصیل ایرانی به رهبری ناصرخان قشقایی و سربازان انگلیسی.

دلیل نامگذاری

هایقر در لغت معنای مُردن یک فرد را می رساند. در این کشمکش ها، هرگاه یکی از جنگجویان قشقایی موفق به از پای در آوردن یک سرباز انگلیسی میشد، فریاد هایقر سر میداد تا همرزمانش از این واقعه آگاه شوند و امیدی مضاعف بر دل هایشان بتابد. 

یک روایت

بنا به روایاتی، نام اصلی دره ی هایقر، گلین اوچان به معنای پرواز عروس بوده است.

نقل است که در گذشته، در روز عروسی دو جوان از ایل قشقایی، هنگامی که عروس و داماد به همراهی اقوام، سوار بر اسب از بالای دره عبور میکردند، پای اسب عروس لیز میخورد و این حادثه سقوطی مرگبار را، برای عروس نگون بخت رقم میزند.

گیاهان و حیواناتی که در هایقر زندگی می کنند

شهرستان فیروز آباد یکی از 8 منطقه پر گیاه جهان، از جهت داشتن گیاهان دارویی و خوراکی به شمار می رود. یکی از گیاهان فوق العاده ی ناحیه ی تنگه ی هایقر، بادام وحشی است. عشایر و روستاییان از شاخه تلخ بادام وحشی، جارو می سازند و زمانی که از این جارو استفاده می کنند، تلخی شاخه ی بادام سبب فراری شدن حشرات از محل زندگی شان می شود.

از هر گوشه ی هایقر صدای چلچله ها به گوش می رسد. چلچله ها یکی از انواع پرستوها هستند که در بالای دیواره های تنگه و در مرتفع ترین نقاط آن لانه هایشان را می سازند. اگر پرندگان و صدای آوازشان برای شما دل انگیز هستند، سفری بسیار لذت بخش به هایقر خواهید داشت.

خدنگ های کوچک هم از میهمانان همیشگی تنگه ی هایقر هستند. آنها با طول 20 تا 40 سانت در گروه های چندتایی (معمولا دو یا سه تایی) در سراسر دره پراکنده شده اند. خدنگ ها حیواناتی کوچک و گوشتخوار هستند که 34 نوع متفاوت دارند. از ویژگی های بارزشان، مقاوم بودن سیستم عصبی آنها نسبت زهر مار محسوب می شود.

خدنگ کوچک | Photo by : Unknown
Photo by : Unknown
تنگه هایقر فیروزآباد | Photo by : Unknown
Photo by : Unknown

دغدغه ی کارناوال

از شگفتی های زیست محیطی هایقر هرچه بگوییم کم است، اما متاسفانه مغفول و مهجور باقی مانده است. مدتی است که گروه ها مختلفی از محققین پس از تحقیقات و بررسی های زمین شناسی در هایقر خواستار ثبت این ناحیه به عنوان یکی از ژئوپارک های ایران، در یونسکو شدند. اما عملیات ساخت سدی که در ابتدای تنگه ی هایقر قرار دارد، ویژگی های زیست محیطی هایقر را دچار دگرگونی کرده است. گویا به دلیل منافع اقتصادی، از عوارض هولناکی که این پروژه بر محیط زیست منطقه خواهد گذاشت، چشم پوشی شده است. با ساخت این سد، قسمتی از پوشش گیاهی نایاب، زیستگاه برخی گونه های جانوری و بسیاری از زمین های حاصل خیز کشاورزی این منطقه به زیر آب خواهند رفت.

 

تنگه ی هایقر | Photo by : Ali rz
Photo by : Ali rz

سخن آخر

با یکی دیگر از جاذبه های طبیعی بکر و فوق العاده ی  استان فارس آشنا شدیم. 

شما کدام مناطق طبیعی این استان را دیده اید؟

آیا تا به حال به تنگه ی هایقر سفر کرده اید ؟

خاطراتتان از سفر به این تنگه ی حیرت انگیز را با ما در میان بگذارید.

ورود به صفحه اختصاصی راهنمای سفر به فيروز آباد
دیدگاه و تجربه سفر
account_circle
email

لطفا منتظر بمانید ....

پرسش و پاسخ
account_circle
email

لطفا منتظر بمانید ....

X